Dit is het laatste artikel uit de tweedelige serie over vrijwilligers in het doelgroepenvervoer. In dit artikel staat Ronald verder stil bij de plek van vrijwilligers in het doelgroepenvervoer en de uitvoer ervan. Over het vervangen van chauffeurs en de definitie van een goede chauffeur lees je in deel 1.

Dienstverlening en contractafspraken

Af en toe belanden vervoerder en opdrachtgever in een discussie omdat een reiziger een hulpvraag heeft waaraan de vervoerder niet kán voldoen. Zo zijn er bijvoorbeeld mensen die ondersteuning gedurende het hele doktersbezoek nodig hebben. De chauffeur begeleidt en wacht dan op de reiziger. Dat kan in contracten voor collectieve vervoerssystemen niet geregeld worden. Dan is het niet meer collectief en uiteindelijk onbetaalbaar. 

Een contractchauffeur vervoert daarom waar mogelijk meerdere mensen tegelijk van A naar B via C en kan reizigers eigenlijk niet extra begeleiden. Bijvoorbeeld demente mensen of mensen met communicatieproblemen hebben het soms nodig dat ze altijd begeleid worden of minstens worden overgedragen aan iemand die ze helpt. 

Deze ritten zijn vaak een doorn in het oog van zowel vervoerders als opdrachtgever. Ze willen het beiden anders, zoeken beiden de oplossing bij de ander én hebben beiden gelijk. Dit zijn de ritten waar vrijwilligersvervoer het contractvervoer goed kan aanvullen. Het zijn de gaten die vallen, de korte ritjes in het centrum waarvoor je geen voertuig wilt laten rijden. Geen verdringing dus, maar volwaardige aanvulling.

Vrijwillig, maar niet vrijblijvend

We stellen heel veel eisen aan chauffeurs en vervoerders omdat we willen voorschrijven wat en hoe ze de vervoersvraag gaan invullen. Daarbij staat de wens van de klant centraal. Met marges van 15 minuten of minder moeten dagelijks enorme hoeveelheden ritten worden verwerkt, op tijd, naar wens en het liefst zonder een enkele klacht. Om dit te regelen zijn ook gewoon veel afspraken nodig en is het nodig dat beide partijen krijgen wat ze verwachten. 

Bij vervoer door vrijwilligers ligt dit anders. Kort door de bocht: zij proberen aan de vraag te voldoen, maar daarvoor moet tijdig, bijvoorbeeld 24 uur vooraf, gereserveerd worden. En dan nog kan het zijn dat de rit uitvalt of toch op een andere tijd gereden moet worden omdat er geen vrijwilliger beschikbaar is. 

We stellen ontzettend veel eisen aan doelgroepenvervoer. Als vrijwilligersorganisaties hier een beduidende rol willen hebben, dan moeten zij aan veel meer van deze eisen kunnen voldoen. Dat gaat niet op grote schaal gebeuren want dan halen we het hart uit de hele vrijwilligersgedachte. Een vrijwilliger(sorganisatie) heeft in de eerste plaats de ruimte vrijwilligerswerk te doen in de mate waarin hij/zij dat wil en op de manier waarop hij/zij dat wil. 

Dat betekent overigens niet dat er geen afspraken gemaakt kunnen worden met dergelijke organisaties. Maar laten we niet verwachten dat zij op de schaal van het doelgroepenvervoer aan alle eisen die we stellen kunnen en willen voldoen. 

Van vervangen naar versterken

Laten we elkaar niet wantrouwend benaderen maar elkaar leren kennen en objectief bekijken hoe we elkaar kunnen versterken. We hebben contractvervoerders nodig op grote schaal. En de komende tijd hebben we veel goed gemotiveerde en getrainde chauffeurs nodig, die waardering krijgen voor hun werk.

Laten we elkaar versterken in plaats van vervangen.